2 Ağustos 2026'da EU AI Act yürürlüğe giriyor.
Ben zaten uyumlu inşa ediyorum. Yasa maddelerini didiklemene gerek yok, her teslim ettiğim projeye entegre ettim.
AI Act artık tamamen yürürlükte, uyumluluğunu bu şekilde sağlıyorum.
AI Act tam olarak ne?
Avrupa Birliği, şirketlerin yapay zekayı nasıl kullanabileceğini düzenleyen bir yasa çıkardı. Adı EU AI Act ve 1 Ağustos 2024'ten beri var. Aşamalı olarak yürürlüğe giriyor.
Müşterilerle konuşan chatbotlar ve AI asistanları, 2 Ağustos 2026'dan itibaren bunun bir AI olduğunu açıkça belirtmek zorunda. AI kullanan şirketler hangi AI'yı ne amaçla kullandıklarını bilmeli.
AI yasağı değil. KOBİ'ler için dur işareti değil. Sadece oyun kuralları, insanlar neyle karşı karşıya olduklarını bilsinler diye.
Ne zaman ne yürürlüğe giriyor?
- 2 Şubat 2025Yasaklanan AI + çalışanların AI okuryazarlığıYürürlükte
- 2 Ağustos 2025Büyük AI modelleri için kurallarYürürlükte
- 2 Ağustos 2026Chatbot şeffaflığı + yüksek riskli yükümlülüklerSon tarih
- 2 Ağustos 2027Kalan hükümlerYaklaşıyor
- 2 Şubat 2025Yasaklanan AI + çalışanların AI okuryazarlığıYürürlükte
- 2 Ağustos 2025Büyük AI modelleri için kurallarYürürlükte
- 2 Ağustos 2026Chatbot şeffaflığı + yüksek riskli yükümlülüklerSon tarih
- 2 Ağustos 2027Kalan hükümlerYaklaşıyor
Bu senin işletmen için ne anlama geliyor?
İyi haber: çoğu KOBİ için etki düşündüğünden küçük. Yasada 4 risk kategorisi var. Neredeyse her zaman alt ikisinden birine düşüyorsun.
Yasaklanmış
Sosyal puanlama, manipülatif AI
Seni ilgilendirmiyor
Yüksek risk
İK seçimi, kredi puanlama, kritik altyapı
Kaçınılmalı, Socialo bunu bilinçli olarak yapmıyor
- SENİN İŞLETMEN
Sınırlı risk
Chatbotlar, sanal asistanlar, müşteri hizmetleri AI'ı
Büyük ihtimalle buradasın
Minimal risk
Fatura OCR, spam filtreleri, iç analizler
Yükümlülük yok
'Sınırlı risk' kategorisinde sadece iki kural var: (1) chatbotun bunun bir AI olduğunu belirtmeli ve (2) hangi AI'yı ne amaçla kullandığını gösterebilmelisin. İkisi de kolay, ben zaten standart olarak yapıyorum.
Standart olarak yaptıklarım, sen düşünmeden
Her chatbotta AI bildirimi
Kurduğum her chatbot net bir bildirimle başlar: 'Bir AI asistanıyla konuşuyorsunuz.' Kafa karışıklığı yok, insan gibi görünen isimler yok. AI Act Madde 50'ye uygun.
Her zaman bir insana ulaşma yolu
Chatbotlarımda her zaman bir çıkış var: 'Bir çalışanla mı konuşmak istiyorsunuz?' Tek tık. Ağustos'tan itibaren yasal zorunluluk, benim için zaten standart.
Teslimatta uyumluluk dosyası
Her projede şunları içeren bir dosya alırsın: hangi AI kullanıldı, ne amaçla, hangi veriler işleniyor, kim sorumlu ve insan denetimi nasıl sağlanıyor. Tam olarak yasanın 'deployer' olarak senden istediği şey.
Standart veri işleme sözleşmesi
Müşteri verileriyle çalışan bir AI kurduğumda otomatik olarak bir veri işleme sözleşmesi alırsın. Ekstra maliyet yok, avukata gerek yok, düzgünce halledilmiş.
Mümkün olduğunca AB barındırma
Veriler tercihen Avrupa'da kalır. Amerikan sunucuları üzerinden gereksiz dolaşım yok. AB seçeneği varsa onu tercih ediyorum.
Peki ya KVKK/GDPR?
AI Act, GDPR'ın üzerine geliyor, yerine değil. Kişisel verileri işleyen her AI projesi için üç şeye bakıyorum:
DPIA kontrolü
DPIA, gizlilik risklerinin önceden kontrolüdür. Her yeni projede gerekip gerekmediğine bakıyorum. Şüphe varsa yapıyorum, bana birkaç saat mal olur, sana hiçbir şey.
İşleme kaydı
Veri koruma otoritesi, hangi kişisel verileri neden işlediğini kayıt altında tutmanı bekler. Belgelerim buna birebir uyuyor.
Denetim
Veri koruma otoritesi, 2026-2028 için AI'yı üç öncelikli denetim alanından biri olarak belirledi. Kontrol olasılığı artıyor. Dokümantasyon en iyi savunma.
Senin için yapamayacağım şeyler
Ekibinde AI okuryazarlığı
Yasa, Şubat 2025'ten beri çalışanların AI'ın ne olduğunu ve neler yapabildiğini bilmesini zorunlu kılıyor. Bir saatlik açıklama genellikle yeterli. Ben bunu sağlayabilirim ama organize etmen gereken sensin.
Kendi AI envanterini çıkarmak
Çalışanların kendi başına kullandığı ChatGPT hesapları ('gölge AI') da yasanın kapsamında. İşletmende neler döndüğünü haritalamana yardımcı olurum.
Resmi AI politikası
AI'yı nasıl kullandığınızı belgeleyen kısa bir doküman. Ben şablonu sağlarım; sen imzalarsın.
Nihai hukuki değerlendirme
Ben geliştiriciyim, hukukçu değilim. Şüpheli durumlarda AI hukuku konusunda uzman bir avukata yönlendiririm.
Sık sorulan sorular
Evet. Yasa işletme büyüklüğü için istisna tanımıyor. Ancak denetim otoritesi orantılı bir yaklaşım uyguluyor: yükümlülükler ve denetim, işletmenin cirosuna değil sistemin riskine göre belirleniyor. Çoğu KOBİ otomasyonu (sınırlı/minimal risk) için gereklilikler sınırlı.
İşi anlayan birine mi yaptırmak istiyorsun?
Son tarih kesin. Ne kadar erken başlarsan o kadar rahat geçersin. Ücretsiz bir tarama, nerede olduğunu ve ne yapılması gerektiğini gösterir, uyumluluk dahil.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Durumuna özel sorular için bir AI hukuku uzmanına danış.